
Don Juan Manuel, sobrinho do rei Sabio e neto de San Fernando (como filho que era do Infante Don Manuel), nasceu em Escalona, em 1282. Pola importância da sua pessoa e do seu linhaxe e dono ademais de imensas propriedades e recursos, desempenhou desde muito novo importantes cargos políticos. Durante os reinados de Fernando IV e Alfonso XI, interveio activamente nas lutas nobiliárias tomando partido, segundo as conveniências do momento e os interesses da sua casa, nunha ocasión non tívo inconveniente em aliar-se com o rei mouro de Granada. No reinado de Alfonso XI, do qual fora rexente, afianzaba xá a sua posiçón política, lutou dignamente na batalha do Salado e na conquista de Algeciras. Foi Adiantado do Reino de Murcia, senhor de Villena e Alarcón e um dos nobres mais poderosos e influentes do seu tempo. Sendo de avanzada idade retirou-se ao Mosteiro de frádes predicadores de Peñafiel (que el mesmo tinha fundado) para entregar-se ao repouso e ó cuidado da sua obra. Morreu probabelmente em 1349. Don Juan Manuel, que representa, como temos díto, o ponto culminante da prosa castelán do século XIV, foi também poeta, mas o seu Libro de los Cantares ou das Cantigas, que non chegou até nós. Xunto a estes pertencem ao grupo das consideradas como obras “menores”: o Libro de la Caza; a Crónica Abreviada, que é um resume da Primera Crónica General; o Libro de los castigos o consejos que fizo don Johan Manuel para su fijo, chamado também Libro Infinido, obra muito ao gosto da tradiçón didáctica da época; o Libro de las armas, de carácter autobiográfico, escrito para glorificaçón de sí mesmo e da sua família mediante a explicaçón das suas armas e atributos heráldicos e um Tractado relixioso na defesa da Asunción en cuerpo y alma de la Virgen al Paraíso. Discute-se a atribuiçón a Don Juan Manuel da Crónica Cumplida, e perdeu-se outro libro seu titulado De las reglas como se debe trovar. Aparte destas, as suas obras capitais quedam reducidas a três: o Libro del Caballero et del Escudero, o Libro de los Estados e o Conde Lucanor o Libro de Patronio.
JUAN LUIS ALBORG













