
O culto das Musas foi introducido por M. Fulvio Nobílior, que construíu um Templum Herculis Musarum para albergar estátuas de Hércules Musaxeta e das Nove Irmáns, traídas com o resto do enorme botín do que foi noutro tempo o palácio de Pirro em Ambrácia. Nobílior e Ennio virom esta fundaçón como um Museo grego, unha “casa das Musas”, e com bastante naturalidade o considerarom o campo das Musas, tal como se entendia no mais famoso dos “Museum”, o de Alexandria. Alí os poetas e erudictos formabam um grupo nominalmente relixioso baixo a presidência do “sacerdote do Museum”, que, non obstânte, nunca se distinguía pola sua erudiçón ou criaçón poética como era o caso do Bibliotecário Real. Este posto tinha sido ocupado por Apolónio e despois por Eratóstenes, que morreu entre o 196 e o 193 a. C., quando Ennio ía forxándo-se um nome, como mêstre e autor dramático. O campo das Musas, defenido polas suas actividades e intereses, incluía non só a criaçón poética e os estudos literários, senón também a ciência, a xeografia e a história, mais que a filosofia e a retórica: o nome de “filólogos” que era o seu especificamente, distingue-os dos filósofos. Nobílior compuxo e depositou no seu templo unha obra descripta como “fasti”, que incluía explicaçóns etimolóxicas dos nomes dos meses. Evidentemente, isto era mais que unha crónica despida: era unha obra de investigaçón cronolóxica e como tal é importante, xá que é o exemplo mais antigo de “investigaçón” específica em latím, e recorda a unha do seu xénero, ainda que humildemente, às mais importantes e famosas “chronographiae” de Eratóstenes. Nestas, Eratóstenes apresentaba sumariamente unha cronoloxía continuada do mundo grego desde a caída de Troya (que situaba por volta do 1184-3 a. C.) até à morte de Alexandre Magno (323 a. C.), e popularizou o sistema das Olimpiadas para as datas gregas. Isto facilitaba muito a composiçón do tipo de história universal à que Polibio aspiraba e daba unha perspectiva mais exacta e profunda à história grega como conxunto que enlazaba a idade mítica com a moderna com passos progressivos. A história grega de Fabio Píctor, escrita probabelmente na década de 190, ainda usaba a dataçón por Olimpiadas. O titulo do poema de Ennio recorda de imediáto aos “Annais” dos sacerdotes, “annais”, instituidos polo rei pitagórico Numa Pompilio e conservados polos “pontifices”. Non obstânte, desde outro ponto de vista, había aquí “chronographiae” de unha nova classe, possibilitadas indirectamente pola erudiçón alexandrina, como a história de Fabio. A forma épica había-se usado em época contemporânea em grego para poemas em torno à fundaçón de cidades (por exemplo, os poemas da “fundaçón” de Apolonio Rodio), as crónicas de um pobo (por exemplo, as Messeniaca de Riano, Mopsopia de Euforión) e a alabanza de reis ainda vivos (o poema de Simónides de Magnesa sobre Antíoco III e o de Lésquides sobre um dos Atálidas de Pérgamo: ver baixo estes nomes a Suda). A concepçón da história poética enniana do pobo romano era de maior escala e conscientemente mais ambiciosa que ningunha anterior ou, pode inclúso afirmar-se, posterior. A sua dívida práctica com Fabio Píctor probabelmente era grande e Ennio non era um históriador científico no sentido actual ou alexandrino ou inclúso no de Catón. Nas suas “Orixens” em prosa, Catón insistia em referir-se aos dirixentes simplesmente como “o cónsul”, “o pretor”, sem nomeá-los: seguía nisto a tradiçón dos “annais dos sacerdotes”, e afirmaba implicitamente a subordinaçón do indivíduo à comunidade.
E. J. KENNEY E W. V. CLAUSEN (EDS.)